Dwa bieguny
0.00 Średnia ocena—0 Głosów
powieść Elizy Orzeszkowej, która pierwodruk miała w "Kraju" 1 1893 roku, równocześnie w "Nowej Reformie" (1893), wydana ostatecznie w Petersburgu 1893 roku. Pierwotnie zamierzone tytuły: "Z puszczy", "Dzika". Seweryna Zdrojewska, młoda właścicielka majątku na kresach, traktująca pracę na roli i pracę oświatową na wsi jako wypełnienie ideowego testamentu poległego w powstaniu styczniowym brata, "czerwonego", odrzuca mimo wzajemności uczucie Zdzisława Granowskiego, salonowca, sceptyka i "absenteisty" (termin pokrewny dekadentowi), nie widząc mozliwości pogodzenia tak odmiennych postaw życiowych. Akcja powieści rozgrywa się w salonach pozytywistycznej Warszawy i we dworze Seweryny. Narratorem jest Granowski, wspominający wydarzenia z młodości. Powieść, wprowadzająca motywy autobiograficzne, zawiera dwa portrety psychologiczne skrajnie przeciwstawnych natur, widoczny jest tu powrót do powieści z tezą (służba na posterunku społecznym traktowana w duchu pozytywistycznego organicznikowstwa). Autorka polemizuje swoją powieścią z "Bez dogmatu" Henryka Sienkiewicza. Wspólczesna krytyka przyjęła utwór nieprzychylnie.